Konu Anlatımı / Ders Notu

Ses Bilgisi Hızlı Tekrar

MSÜ sınavı öncesinde ses bilgisi kavramlarını ve ayırt edici örnekleri tekrarlama.

Hızlı Tekrar – Ses Bilgisi

Son Dakika Tablosu

| Ses olayı | Ayırt edici örnek | | --- | --- | | Ünlü düşmesi | ağız + ım → ağzım | | Ünlü türemesi | az + cık → azıcık | | Ünlü daralması | bekle + yor → bekliyor | | Ünlü değişimi | ben + e → bana | | Ünsüz benzeşmesi | seç + di → seçti | | Ünsüz yumuşaması | ağaç + a → ağaca | | Ünsüz türemesi | his + etmek → hissetmek | | Ünsüz düşmesi | minik + cik → minicik | | n-m değişimi | tenbel → tembel | | Kaynaştırma | araba-y-a, iki-ş-er, kapı-s-ı, pencere-n-in | | Ulama | akşam oldu (ayrı yazılır) |

Ünlüler ve Uyum

  • **Kalın:** a, ı, o, u. **İnce:** e, i, ö, ü.
  • **Düz:** a, e, ı, i. **Yuvarlak:** o, ö, u, ü.
  • **Geniş:** a, e, o, ö. **Dar:** ı, i, u, ü.
  • **Büyük uyum:** Kalınlık-incelik. Karanlık uyar; kardeş uymaz.
  • **Küçük uyum:** Düzlük-yuvarlaklık. Uçurtma uyar; çamur uymaz.
  • **Sert ünsüzler:** ç, f, h, k, p, s, ş, t.

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

  • **Benzeşme / yumuşama:** *Sınıf + da → sınıfta* örneğinde ekin d'si t olur; *kitap + ı → kitabı* örneğinde kökün p'si b olur.
  • **Ünlü düşmesi / ünsüz düşmesi:** *Burun + um → burnum* örneğinde ünlü u düşer; *minik + cik → minicik* örneğinde ünsüz k düşer.
  • **Ünlü türemesi / ünsüz türemesi:** *Daracık* sözcüğünde a eklenir; *zannetmek* sözcüğünde n ikizleşir.
  • **Ünlü daralması / ünlü değişimi:** *Bekliyor* sözcüğünde e→i; *bana* sözcüğünde e→a gerçekleşir.
  • **Kaynaştırma / ulama:** *Arabaya* sözcüğünde y yazılır; *akşam oldu* ifadesinde yazım değişmez, yalnız söyleniş bağlanır.
  • **Daralma var / yok:** *Başlıyor* daralma gösterir; *yürüyor* fiil kökü ü ile bittiği için daralma göstermez.

Son 2 Dakikalık Tekrar

  1. Sert ünsüzleri hatırla: **ç, f, h, k, p, s, ş, t**.
  2. Kökün sonu p/ç/t/k iken b/c/d/g/ğ oluyorsa **yumuşama**; ekin başı c/d/g iken ç/t/k oluyorsa **benzeşme**.
  3. *Burnum, daracık, bekliyor, bana* → sırasıyla **düşme, türeme, daralma, değişim**.
  4. *Zannetmek, minicik* → sırasıyla **ünsüz türemesi, ünsüz düşmesi**.
  5. Kaynaştırma sesleri **y, ş, s, n**; ulama ise **ayrı sözcüklerin söyleniş bağlantısı**dır.
  6. Sorunun istediği **“vardır / yoktur / yanlıştır”** ifadesini son kez kontrol et.

Kendini Kontrol Et

  1. "Karnım" hangi sesi kaybetmiştir?
  2. "Bekliyor" ve "yürüyor" arasındaki fark nedir?
  3. "Sözcüğü" ve "sözcükte" sözcüklerinin değişimleri aynı mıdır?
  4. "Kapısı" sözcüğündeki s sesi hangi görevdedir?
  5. "Saklambaç" sözcüğünde neden n-m değişimi denir?

Bu Üniteyi Pekiştir

Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.

Konu Anlatımı

Ses Bilgisi Konu Anlatımı

Konuyu ayrıntılı ve öğretici şekilde öğren.

Konu Anlatımını Aç
Ders Notu

Ses Bilgisi Ders Notu

Ünitenin düzenli ve kısa özetini incele.

Ders Notunu Aç
Kolay

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi - Kolay Test

20 soru

Temel kavramları kontrol et

Testi Çöz
Orta

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi - Orta Test

20 soru

Bilgini uygulamaya geçir

Testi Çöz
Zor

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi - Zor Test

20 soru

Detay ve yorum gücünü ölç

Testi Çöz
Karma

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi - Karma Test 1

20 soru

Gerçek sınav temposunda kendini dene

Testi Çöz
PDF İndirme

Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium