Konu Anlatımı / Ders Notu

Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) Hızlı Tekrar

San Remo–Sevr–Lozan kronolojisi, 50.700 sınırı, İzmir ve Doğu hükümleri ile yürürlük ayrımı hızlı tekrarı.

Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi — Hızlı Tekrar

Son 2 Dakikalık Tekrar

**Süreç:** **30 Ekim 1918 Mondros** → **Nisan 1920 San Remo** → **11 Mayıs 1920 taslak bildirimi** → **10 Ağustos 1920 Sevr** → **24 Temmuz 1923 Lozan**.

**Sevr imzacıları:** **Rıza Tevfik Bey, Hadi Paşa, Reşat Halis Bey**. **İstanbul Hükümeti imzaladı, TBMM reddetti.** Şûrâ-yı Saltanatın kabulü **Meclis-i Mebusan onayı değildir**. Sevr **yürürlüğe girmedi**.

**İstanbul:** Osmanlı payitahtı kalabilir, ancak **koşullu**. **Boğazlar:** Uluslararası geçiş, **Boğazlar Komisyonu**.

**İzmir:** Osmanlı unvanı şeklen; **Yunan yönetimi**; **5 yıl** sonrası yerel parlamento ve **Milletler Cemiyeti** üzerinden olası ilhak usulü. **Doğu Trakya:** Yunanistan lehine feragat.

**Doğu:** **Ermenistan bağımsızlığını tanıma + ABD başkanı sınır hakemliği** (Erzurum–Trabzon–Van–Bitlis). **Kürt bölgeleri:** Önce **özerklik**, sonra şartlı **bağımsızlık başvurusu olasılığı**, fiilî devlet kurulmuş değil.

**Askerî:** **35.000 jandarma + 15.000 takviye = 50.000**; **700 saray muhafızı ayrı**. Gönüllü askerlik, sınırlı savunma kapasitesi.

**Ekonomi:** **Kapitülasyonlar yeniden** ve **Maliye Komisyonu**; ekonomik egemenlik kısıtı. **Sonuç:** Sevr uygulanmadı, **Lozan** yeni düzeni kurdu.

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

  1. **San Remo Nisan 1920**, **Sevr Ağustos 1920**, **Lozan Temmuz 1923**.
  2. **İmza ≠ onay ≠ yürürlük**; Sevr imzalı ama yürürlüğe girmedi.
  3. **Sevr imzacıları** Rıza Tevfik–Hadi Paşa–Reşat Halis; **Lozan** İsmet İnönü.
  4. **Şûrâ-yı Saltanat** kabul eğiliminde; **TBMM** Sevr’i reddetti.
  5. **İstanbul** koşullu başkent; doğrudan ve koşulsuz kayıp değildir.
  6. **Boğazlar Komisyonu** stratejik dış denetim öngörüyordu.
  7. **İzmir** Osmanlı unvanı/Yunan yönetimi; **beş yıl** ve nihai statü usulü.
  8. **Doğu Trakya** Yunanistan lehine bırakma; İzmir’le usul farkı.
  9. **Ermenistan sınırı** için **ABD başkanı hakemliği**.
  10. **Kürt bölgeleri** için özerklik ve şartlı süreç, anında kurulmuş devlet değil.
  11. **50.000** askerî toplam içinde **35.000 + 15.000**; **700** ayrı.
  12. **Kapitülasyonlar + Maliye Komisyonu** ekonomik bağımsızlığa aykırı.
  13. Sevr yalnız toprak değil, **ordu, boğaz ve maliye** hükümleri de içerir.
  14. Bazı işgaller Sevr’den önce başladı; Sevr’in yürürlüğe girdiği sonucu çıkmaz.
  15. Millî Mücadele Sevr’i engelledi; **Lozan 1923** yeni barışın temelidir.

Kendini Kontrol Et

  1. Sevr imza tarihi? → **10 Ağustos 1920**.
  2. Taslak konferansı? → **San Remo, Nisan 1920**.
  3. Üç Osmanlı imzacısı? → **Rıza Tevfik, Hadi Paşa, Reşat Halis**.
  4. TBMM tavrı? → **Kesin ret**.
  5. Hukukî durum? → **Meclis-i Mebusan onayı yok; yürürlük yok**.
  6. İstanbul hükmü? → **Koşullu payitaht**.
  7. Boğazlarda öngörülen organ? → **Boğazlar Komisyonu**.
  8. İzmir idaresi kime verilecekti? → **Yunanistan**.
  9. İzmir nihai statü süresi? → **Beş yıl sonra usul başvurusu**.
  10. Doğu Trakya? → **Yunanistan lehine feragat**.
  11. Ermenistan sınırı hakemi? → **ABD başkanı**.
  12. Kürt bölgelerine ilk aşamada? → **Özerklik planı**.
  13. Askerî toplam? → **35 bin + 15 bin + ayrı 700**.
  14. Ekonomik kısıtlama? → **Kapitülasyonlar ve Maliye Komisyonu**.
  15. Sevr’in yerine yeni barış? → **Lozan, 24 Temmuz 1923**.

Kapanış Özeti

**Sevr 1920’de imzalanmış ama yürürlüğe girmemiştir.** Ankara TBMM’si bağımsızlık anlayışıyla metni reddetmiştir. Toprak, Boğazlar, askerî güç ve maliyeyi sınırlayan koşullar Millî Mücadele ile uygulanamamış; **Lozan (1923)** yeni barış düzenini kurmuştur.

Bu Üniteyi Pekiştir

Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.

Konu Anlatımı

Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) Konu Anlatımı

Konuyu ayrıntılı ve öğretici şekilde öğren.

Konu Anlatımını Aç
Ders Notu

Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) Ders Notu

Ünitenin düzenli ve kısa özetini incele.

Ders Notunu Aç
Kolay

ÖABT Tarih Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) - Kolay Test

20 soru

Temel kavramları kontrol et

Testi Çöz
Orta

ÖABT Tarih Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) - Orta Test

20 soru

Bilgini uygulamaya geçir

Testi Çöz
Zor

ÖABT Tarih Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) - Zor Test

20 soru

Detay ve yorum gücünü ölç

Testi Çöz
Karma

ÖABT Tarih Sevr Antlaşması ve TBMM’nin Tepkisi (1920) - Karma Test 1

20 soru

Gerçek sınav temposunda kendini dene

Testi Çöz
PDF İndirme

Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium