Konu Anlatımı / Ders Notu
Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye Ders Notu
Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye için kronolojik özet, paktlar, Kıbrıs ve ayırt edici sınav notları.
Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye — Ders Notu
Kısa Özet
**1945–1991 Soğuk Savaş:** ABD-Batı ile SSCB-Doğu bloklarının siyasi/ideolojik rekabeti. **1947 Truman** Türkiye-Yunanistan’a destek; **1947 Marshall** Avrupa ekonomisi, Türkiye’nin **1948** ekonomik işbirliği antlaşması. **1949 NATO**, **1955 Varşova Paktı**. Türkiye **1950 Kore Savaşı’na BM kapsamında asker gönderdi**, **18 Şubat 1952 NATO üyesi oldu**. **1953 Balkan Paktı**, **1955 Bağdat Paktı**, **1959 CENTO** bölgesel güvenlik adımlarıdır. **1960 Kıbrıs Cumhuriyeti**, **1964 Johnson Mektubu**, **1974 harekât**, **1975–1978 ABD silah ambargosu**, **1983 KKTC** dönemin Türkiye açısından önemli olaylarıdır.
Temel Kronoloji
| Yıl | Olay | Anahtar bilgi | |---|---|---| | 1946 | Sovyet notaları | Boğazlar ve güvenlik baskısı | | 1947 | Truman Doktrini | Türkiye-Yunanistan’a destek | | 1947–48 | Marshall Planı ve katılım | Avrupa ekonomisi, Türkiye 1948 anlaşması | | 1948–49 | Berlin Ablukası | Batı Berlin hava köprüsü | | 1949 | NATO kuruldu | 12 kurucu, Türkiye henüz üye değil | | 1950–53 | Kore Savaşı | Türk Tugayı, BM komutası, 1953 ateşkesi | | 18 Şubat 1952 | Türkiye NATO üyesi | Yunanistan ile birlikte | | 1953/1954 | Balkan Paktı/İttifakı | Türkiye-Yunanistan-Yugoslavya | | 1955 | Bağdat Paktı | Türkiye-Irak başlangıcı; ABD üye değil | | 1955 | Varşova Paktı | SSCB ve Doğu Avrupa | | 1959 | CENTO | Bağdat Paktı’nın dönüşümü; merkez Ankara | | 1960 | Kıbrıs Cumhuriyeti | Türkiye-Yunanistan-İngiltere garantör | | 1961 | Berlin Duvarı | Kentin iki kesimi arasında geçiş engeli | | 1962 | Küba Füze Krizi | ABD-SSCB nükleer gerilimi | | 1963–64 | Kanlı Noel / Johnson | Kıbrıs krizi ve Türk-ABD gerilimi | | 1974 | Kıbrıs harekâtı | 20 Temmuz başlangıcı | | 1975–78 | ABD silah ambargosu | İkili güvenlik ilişkilerinde sorun | | 1975 / 1983 | KTFD / KKTC | Farklı siyasi aşamalar | | 1989 / 1991 | Berlin / SSCB | Soğuk Savaş’ın çözülmesi |
Ana Ayrımlar
**NATO 1949** kuruldu; **Türkiye 1952** katıldı. **Varşova 1955** Doğu ittifakıdır. **1953 Balkan Paktı** Türkiye-Yunanistan-Yugoslavya; **1955 Bağdat** Türkiye-Irak çıkışlıdır; **1959 CENTO** ad değişikliğidir. **ABD Bağdat/CENTO’nun tam üyesi değildir**. Kore’de **BM kuvvetleri** kapsamında Türk Tugayı savaştı. **1953 ateşkes** barış antlaşmasıyla özdeş değildir.
Kıbrıs Şeması
**1959 Zürih-Londra → 1960 ortaklık cumhuriyeti → 1963 Kanlı Noel → 1964 Johnson Mektubu → 15 Temmuz 1974 darbe → 20 Temmuz 1974 harekât → 1975 KTFD → 1983 KKTC**. Garantörler **Türkiye, Yunanistan, İngiltere**. **1975–78 ambargo**, ABD-Türkiye savunma ilişkilerinde gerilimdir. **1962 Küba Füze Krizi**, Kıbrıs’tan ayrı olarak ABD-SSCB nükleer karşı karşıya gelişidir.
Soğuk Savaş’ın Sonu
**9 Kasım 1989 Berlin Duvarı’nın açılması** Doğu Avrupa’daki dönüşümün sembolü oldu. **1991 Varşova Paktı sona erdi ve SSCB dağıldı**. NATO bu tarihte dağılmadı; “iki blok da 1991’de tamamen kapandı” önermesi yanlıştır.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
ÖABT Tarih Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
ÖABT Tarih Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
ÖABT Tarih Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
ÖABT Tarih Soğuk Savaş Dönemi ve Türkiye - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.