9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Kafiye Düzeni Ders Notu

Kafiye Düzeni – Ders Notu

Kafiye Düzeni Nedir?

Dizelerin sonlarındaki uyak ilişkisini harflerle gösteren şemadır.

Aynı uyak → aynı harf.

Yeni uyak → yeni harf.

Düz Kafiye

Yaygın biçimleri:

aaaa

aaab

aabb

Çapraz Kafiye

abab

1. dize 3. dizeyle,
2. dize 4. dizeyle kafiyelidir.

Sarma Kafiye

abba

1. dize 4. dizeyle,
2. dize 3. dizeyle kafiyelidir.

Mani Tipi

aaxa

1, 2 ve 4. dizeler kafiyelidir.

1. dize serbesttir.

Koşma Tipi

aaab

cccb

dddb

Dörtlüklerin son dizeleri ortak uyakla bağlanır.

x İşareti

Bağımsız veya serbest dizeyi gösterebilir.

Uyak grubu değildir.

Kafiye Türü – Kafiye Düzeni Farkı

Kafiye türü: yarım, tam, zengin, tunç, cinaslı.

Kafiye düzeni: aaaa, abab, abba, aaxa gibi dizilişler.

Sık Karıştırılan Noktalar

• aaaa → düz.
• aaab → düz.
• aabb → düz.
• abab → çapraz.
• abba → sarma.
• aaxa → mani tipi.
• aaab / cccb / dddb → koşma tipi.
• x → serbest dize.
• Aynı uyak → aynı harf.
• Yeni uyak → yeni harf.
• Önce redif ve kafiye bulunur.
• Kafiye türü ile düzeni aynı değildir.

Kafiye Düzeni Kısa Özeti

düz → aaaa / aaab / aabb

çapraz → abab

sarma → abba

mani → aaxa

koşma → aaab / cccb / dddb