9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Redif Konu Anlatımı

Redif

Redif, şiirde dizelerin sonunda bulunan **aynı görev ve anlamdaki eklerin, sözcüklerin veya sözcük gruplarının tekrarıdır**. Şiire ahenk kazandırır ve kafiye ile birlikte sıkça incelenir.

Redif Nedir?

Redif;

• aynı görevdeki eklerin,
• aynı anlamdaki sözcüklerin,
• aynı anlam ve görevdeki sözcük gruplarının

dize sonlarında tekrarlanmasıyla oluşur.

Redif Nasıl Bulunur?

1. Dizelerin sonlarını karşılaştır.
2. Sondan başlayarak ortak bölümü belirle.
3. Ortak bölüm ekse görevini kontrol et.
4. Ortak bölüm sözcükse anlamını kontrol et.
5. Aynı görev ve anlam varsa redif olarak ayır.
6. Rediften önce kalan sesleri kafiye açısından incele.

Ek Hâlindeki Redif

Dize sonlarında aynı görevde kullanılan ekler redif olabilir.

Birden Fazla Ek Redif Olabilir mi?

Evet. Art arda gelen birkaç ek, iki dizede de aynı görevleri taşıyorsa birlikte redif olabilir.

Sözcük Hâlindeki Redif

Aynı sözcüğün aynı anlamda tekrar edilmesi sözcük hâlinde redif oluşturur.

Sözcük Grubu Hâlindeki Redif

Aynı söz grubu dize sonlarında aynı anlam ve görevle tekrarlanırsa söz grubu hâlinde redif oluşabilir.

Kafiye ile Redif Arasındaki Fark

Kafiye:

• ses benzerliğine dayanır.

Redif:

• aynı görev ve anlamdaki tekrara dayanır.

Önce Kafiye mi Redif mi?

Önce redif bulunur. Çünkü redif çıkarıldıktan sonra kalan ortak sesler kafiye olabilir.

Redif ve Kafiye Birlikte Bulunabilir mi?

Evet.

Aynı Yazılış Her Zaman Redif midir?

Hayır.

Eş Sesli Sözcükler ve Redif

Eş sesli sözcükler aynı yazılış ve söyleyişe sahip olsa da farklı anlamlarda kullanıldıklarında redif oluşturmazlar.

Aynı Ek Farklı Görevdeyse Redif Olur mu?

Hayır. Aynı biçimde görünen iki ek farklı dil bilgisel görevlerdeyse redif sayılmaz.

Redifte Anlam ve Görev Birliği

Sözcük hâlindeki redifte anlam; ek hâlindeki redifte görev kontrol edilir.

Redif Nerede Aranır?

Redif dize sonlarında aranır. Dize başındaki tekrarlar ritmik yineleme oluşturabilir fakat teknik olarak redif değerlendirmesinde dize sonu esastır.

Redif Şiire Ne Kazandırır?

Redif:

• ahenk sağlar,
• ritmi güçlendirebilir,
• akılda kalıcılığı artırabilir,
• anlamı pekiştirebilir,
• belirli bir sözü veya duyguyu vurgulayabilir.

Redif ve Ahenk

Redif ahengin bir unsurudur; ancak ahenk yalnız rediften oluşmaz. Ölçü, kafiye, ses tekrarları, vurgu ve tonlama da ahenge katkı sağlayabilir.

Redif ile Ölçü Aynı mı?

Hayır.

Redif → dize sonu tekrarına dayanır.

Ölçü → şiirin ritmik sistemidir.

Redif ile Asonans ve Aliterasyon

Asonans → ünlü ses tekrarı.

Aliterasyon → ünsüz ses tekrarı.

Redif → aynı görev ve anlamdaki dize sonu tekrarı.

Redif ile Nakarat Aynı mı?

Hayır.

Nakarat, şiir veya şarkıda bir dize ya da bölümün tekrarıdır. Redif ise dize sonundaki aynı görev ve anlam taşıyan ek, sözcük veya söz grubudur.

Uzun Ek Dizilerinde Redif

Bir sözcüğün sonunda birden fazla ek varsa sondan başlanır. Her ek, diğer dizedeki karşılığıyla görev bakımından karşılaştırılır.

Rediften Sonra Kafiye

Redif ayrıldıktan sonra kök ya da gövdelerde kalan ortak sesler:

• yarım,
• tam,
• zengin,
• tunç

kafiye oluşturabilir.

Örnek Çözümleme

“Düşlerim**den** Günlerim**den**”

“-ler” çoğul, “-im” iyelik, “-den” ayrılma hâli görevleriyle iki sözcükte de aynıysa ek dizisinin tamamı redif olabilir.

Redif Sorularında Dil Bilgisi

Redif soruları yalnız ses bilgisi değildir. Öğrencinin eklerin görevini ve sözcüklerin anlamını doğru değerlendirmesi gerekir.

Sık Karıştırılan Noktalar

1. Redif aynı görev ve anlamdaki tekrardır.
2. Redif dize sonlarında aranır.
3. Ek hâlinde redif olabilir.
4. Sözcük hâlinde redif olabilir.
5. Sözcük grubu hâlinde redif olabilir.
6. Aynı yazılış tek başına yeterli değildir.
7. Aynı sözcük farklı anlamdaysa redif değildir.
8. Aynı ek farklı görevdeyse redif değildir.
9. Önce redif, sonra kafiye bulunur.
10. Rediften önce kafiye bulunabilir.
11. Redif ve yarım kafiye birlikte bulunabilir.
12. Redif ve tam kafiye birlikte bulunabilir.
13. Redif ve zengin kafiye birlikte bulunabilir.
14. Redif ile kafiye aynı değildir.
15. Redif ile ölçü aynı değildir.
16. Redif ile asonans aynı değildir.
17. Redif ile aliterasyon aynı değildir.
18. Redif ile nakarat aynı değildir.
19. Redif şiirin ahengine katkı sağlar.
20. Redif çözümünde ses, anlam ve görev birlikte incelenir.

Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım

Ek Redifi Sorusu

Aynı ek mi?

Görevi de aynı mı?

İki sorunun cevabı evetse redif olabilir.

Sözcük Redifi Sorusu

Aynı sözcük mü?

Aynı anlamda mı?

Evetse redif olabilir.

Cinasla Karışan Sorular

Yazılış aynı ama anlam farklıysa redif deme.

Kafiye ile Birlikte Sorular

Önce redifi çıkar, sonra kalan ortak sesleri say.

Uzun Ek Dizisi Soruları

Ekleri sondan başlayarak tek tek görev bakımından karşılaştır.

Konu Özeti

Redif: aynı görev ve anlamdaki dize sonu tekrarı.

Ek redifi: aynı görevli eklerin tekrarı.

Sözcük redifi: aynı sözcüğün aynı anlamda tekrarı.

Sözcük grubu redifi: aynı grubun aynı anlam ve görevle tekrarı.

Kafiye: rediften önce kalan ses benzerliği.

Cinas: aynı biçim, farklı anlam.

Temel sıra: önce redif → sonra kafiye.